موش بالدار يا پستاندار پرنده -خفاش

خفاش يك حيوان است كه پرواز را دوست دارد. خفاش يك پرنده نيست و به گروهي از حيوانات كه پستانداران ناميده مي شود تعلق دارد. تنها پستانداري است كه پرواز مي كند. اين حيوان تقريبأ شبيه به يك موش بالدار است. بدن خفاشها براي پرواز ساخته شده است . گردن آنها كوتاه و سينه تقريبأ بزرگ دارند. معده (شكم) كوچك است. پوشش بدن خفاش فقط پوست است ولي يك پرنده پر دارد. پا هاي جلوي اين جانور خيلي دراز است و پوست تقريبأ نازك بين آ نها و همچنين رويشان كشيده شده است. اين پوست به اطراف بدن و پا هاي عقب و دم حيوان متصل است و همين پوست باعث مي شود كه خفاش بال پهن و بزرگي داشته باشد و چون پوست پا هاي جلو و عقب خفاش را مي پوشاند نمي تواند به خوبي راه برود. مانند چتر كه داراي سيمهاي است در زير پارچه چتر اين پوست خفاش هم داراي استخوانهاي ظريف و بلند است. پوست آ نقدر نازك است كه نور (روشنايي) از آن عبور مي كند . بال پهن و بزرگ خفاش شبيه به بالهاي هواپيما است. خفاش ماهيچه هاي بزرگ در قسمت عقب و سينه دارد كه به حركت با لها يش كمك مي كند.آ نها با استفاده ا نرژي بهم زدن بالهايشان مي توانند پرواز كنند و مي توانند در ميان هوا به آساني بپرند. خفاش در شب پرواز مي كند و مي تواند بدون برخورد با موانع در تاريكي شب پرواز كند. در روز در حالي كه از چنگالهاي پا هاي عقب خود مي تواند بطور وارونه از سقف غارها و درخت آويزان شده و در حقيقت به صورت وارونه مي خوابد. وقتي خفاشها ، بزرگ شدند مانند بسياري از پرندگان از پشه ، سوسك و ديگر حشرات تغذيه مي كنند. بعضي از خفاشها از چنگالهاي پا هاي خود براي گرفتن حشرات استفاده مي كنند. و بعضي ديگر مانند خفاش خون آ شام در نواحي گرمسيري ا مريكا زندگي مي كنند خون جانوران بزرگ را مي آ شامند. خفاش همچنانكه پرواز مي كند جيغ كوتاهي مي كشد كه ما نمي توانيم آن را بشنويم. اين جيغ كوتاه امواج صوتي در هوا به وجود مي آ ورد و وقتي به يك مانع مانند درخت يا ديوار برخورد مي كند اين امواج صوتي برمي گرددو بدين طريق موانع را تشخيص مي دهد و از آن ديوار يا درخت دوري مي كند و بدون برخورد با موانع در تاريكي پرواز مي كند. خفاش بخوبي مي شنود و اين حس شنوايي قوي به او كمك مي كند تا جاي اجسام تشخيص دهد. خفاشها دندانهاي تيزي دارند در صورتي كه پرندگان داراي دندان نيستند. بچه خفاشها وقتي متولد مي شوند از پستان مادرشان شير مي خورند و مثل پرندگان آنها از تخم بيرون نمي آيند . نوزادان خفاش همچنانكه مادرشان پرواز مي كند به او مي چسبند. دو گروه خفاش وجود دارد اين دو گروه عبارتند از : الف- خفاشهاي كوچك ب- خفاشهاي بزرگ ، بيشتر خفاشهاي كوچك در آمريكا زندگي مي كنند آ نها بدنشان قهواي رنگ است. يك خفاش كوچك قهواه اي مي تواند ششصد حشره را در يك ساعت بخورد . آنها براي پيدا كردن حشرات از حس شنوايي قوي و انعكاس امواج صوتي استفاده مي كنند. فرياد هاي فرا صوتي خود را از ميان بيني بر مي آورند . اين جانوران امواج صوتي را به وسيله يك قيف صوتي برگي مانند متمركز مي كنند و آ نها را در سمت دلخواه ارسال مي دارند. خفاشهاي بزرگ در محلهاي گرمسيري زندگي مي كنند .خفاشهاي بزرگ گوشها و چشمهاي بزرگ دارند. اينخفاشهای میوه خوار هستند که برای پیدا کردن میوه و شیره درختانی که از آنها استفاده می‌‌کنند، بینایی و بویایی خود را به کار می‌‌برد. خفاشهای میوه خوار اول صبح و تنگ غروب از میوه‌ها تغذیه می‌‌کنند. خفاشها جانوران اجتماعی هستند. آنها به طور گروهی و در گروه‌های بزرگ در غار ها یا روی درختان، شب را بسر مي برند. خفاشهاي بزرگ از درختي به درخت ديگر پرواز مي كنند آ نها ميوها ي درختان مي خورند . آنها دانه ها را جدا مي كنند و همچنين ميوه را مي خورند آنها مي توانند يك موز را در پا نزده دقيقه بخورند. امروزه اكثريت خفاشها در انبار هاي صحرايي ، طويله و درغار ها زندگي مي كنند. بیشتر خفاشها غارها را برای خواب زمستانی خود از شهریور تا اردیبهشت انتخاب می‌‌کنند خفاشها ي هم در محلهاي سرد زندگي مي كنند . آنها در گروه هاي كوچك زندگي مي كنند بيشتر مردم فكر مي كنند كه خفاشها كثيف هستند و ديگر مردم فكر مي كنند كه خفاشها مضر و عامل بدي و بلا و شرارت هستند . اين حقيقت ندارد. خفاشها كمك كننده و تميز هستند. خفاشها دندان و بالهايشان را با زبانشان تميزمي كنند . و با جدا كردن دانه اي ميوه درختان به انتشار و پراكندگي دانه ها و رويش درختان كمك مي كنند. و حتي با خوردن حشرات مضر به كشاورزان كمك مي كنند.

بازي با سايه

آيا تا به حا ل سعي كرده ايد با دست سايه خود را بگيريد ؟ سايه چيست؟ چگونه سايه تشكيل مي شود؟ با بچه ها به حياط مدرسه رفتيم و از يكي خواستم طناب بازي كند و يكي روي دو پاي خود بنشيند و يكي مرتب دستها و پا هاي خود را باز و بسته كند يكي به دور خود بچرخد . يكي از بچه ها مرتب بنشيند و بلند شود و از همه آنها خواستم كه وقتي اين حركات را انجام مي دهند با دقت به سايه هاي يگديگر نگاه كنند بعد به يكي از بچه ها گفتم بايستد و و دوستش با گچ كناره سايه او را بكشد. يك صندلي در حياط گذاشتم و از دانش آموزي خواهش كردم اين بار كناره سايه صندلي را روي زمين با گچ رسم كند. سپس بچه ها را به كلاس بردم كلاس را تاريك كرديم و روي يك ميز چراغ قوه گذاشتم و مقابل آن يك مجسمه قرار دادم و باز از دانش آموزي خواستم با مداد روي كاغذ زير مجسمه كناره سايه مجسمه را رسم كند. بار ديگر از بچه ها خواستم به كناره ديوار كلاس بروند و سعي كنند با انگشتان دستشان شكلهاي از حيوانات و تصاويري زيبا را روي ديوار ايجاد كنند. مجدد آنها را به سمت ميز محل انجام يك آزمايش هدايت كردم . و يك چراغ را روي ميز ي كه تا پرده فاصله داردگذاشتم . فضاي كلاس تاريك و چراغ راروشن كردم و قبل از آنكه توپ را در فاصله چراغ و پرده قراردهم از بچه ها پرسيدم چه موقع مي توانيم سايه و نيم سايه هر دو را ديد؟ بچه ها فكر مي كنند و بيش بيني مي كنند حالا براي مشخص شدن درستي و نادرستي پيشگويي آنها از يكي بچه خواستم آزمايش كند و يك بار توپ را به پرده نزديك كند و بار ديگر به چراغ بچه ها جواب خود را روي پرده خواهند ديد آنها پي مي برند كه وقتي توپ كاملا به پرده نزديك كنند تنها سايه آن ديده مي شود. چنانچه توپ را به چراغ نزديك تر كنندسايه و نيم سايه هر دو ديده مي شوند. بچه ها سايه كجا ديده مي شود؟ يكي از بچه ها جواب داد سايه جايي است كه نور خورشيد و نور چراغ نمي تواند به آن برسد. به آنها گفتم وقتي شما بر روي ديوار تصاوير سايه اي مي سا زيد با استفاده از دستهايتان يا اجسام ديگر باعث مي شود كه نور به ديوار نرسد. چرا در طول روز از صبح تا غروب طول سايه شما تغيير مي كند؟ چرا سايه همه ما بلند و كوتاه مي شود؟ از يكي بچه ها خواستم وسط كلاس بايستد و از دانش آموز ديگر كه روي صندلي ايستاده است خواستم درست به طور عمود دقيقأ بالاي سر دوستش با چراغ نور بتاباند و از بقيه خواستم با دقت به سايه دوستشان نگاه كنند . پرسيدم سايه چگونه است؟ بچه ها گفتندسايه فقط يك نقطه كوچك در اطراف پا ها است. بار ديگر مجسمه را روي ميز گذاشتم و از دانش آموز ديگر خواستم از بالاي سر مجسمه نور بتاباند و كم كم با حركت دست خود محل چراغ را تغيير دهد به سمت پائين و از همه خواستم با دقت تغيير طول سايه را تعغيب كنند. به آنها گفتم وقتي هوا تاريك است در يك در گاه روشن بايستند و ببيند براي سايه تان چه اتفاقي مي افتد؟ (سايه ممكن است تمام عرض خيابان را بپوشاند . زاويه اي كه از آنجا نور به روي شما مي تابد اين اختلاف را به وجود مي آورد.) اگر نور از بالا بر روي شما و يا مجسمه بتابد سايه شما و مجسمه كوچك خواهد بود. اگر نور از يك زاويه پائين تر به شما و يا مجسمه برخورد كند سايه شما و يا سايه مجسمه بلندتر خواهد بود. بنابر اين هنگام ظهر سايه تان كوتا ه تر از هنگام طلوع يا غروب خورشيد است. سايه چيست؟ نور به خط مستقيم حركت مي كند و هر گاه جسم كدر ي را در مسير پرتو هاي مستقيم نور قرار دهيم سايه تشكيل مي شود. اين جسم كدر مانع عبور نور مي شودو هرگاه جسمي مانع عبور پرتو هاي نور شود پشت آن جسم فضاي تاريك به نام سايه تشكيل مي شود. در واقع پرتو هاي نور از كناره و يا لبه هاي جسم مي گذرد . قسمت مركزي يك سايه كه هيچ نوري به آن نمي رسد كاملأ تاريك است و بقيه قسمتهاي سايه روشن تر است

فعاليت خارج از كلاس: بچه ها به اين تصوير نگاه كنيد سايه رنگي دست است ،تحقيق كنيد چگونه مي توان سايه هاي رنگي ايجاد كرد و اطلاعات جمع آوري كرده و با خود به كلاس بياوريد. و يك آزمايش را طراحي كنيد كه بتوانيد سايه هاي رنگي ايجاد كنيد.